- Galicia activa a veda da centola e do boi de mar para garantir a sustentabilidade de dúas especies crave para o marisqueo e a pesca artesanal.
- A veda da centola arrincará o 20 de xuño na maior parte de Galicia, mentres que na costa de Lugo atrasarase ata xullo. Analizamos que supón para o sector e por que esta medida é fundamental para o futuro do mar galego.
A centola é moito máis que un dos mariscos máis apreciados de Galicia. Detrás de cada exemplar hai centos de familias que dependen da súa captura, unha potente actividade económica nas lonxas e un delicado equilibrio entre rendibilidade e conservación.
Por iso, cada ano, a chegada da veda marca un momento clave para o sector. Este 2026 trae ademais unha novidade importante: o peche non será simultáneo en todo o litoral galego. A costa lucense contará cun calendario diferenciado, adaptado ás particularidades biolóxicas da especie.
Unha veda graduada para protexer o recurso
A Consellería do Mar e representantes do sector acordaron un novo plan experimental de xestión da centola e do boi de mar que estará vixente ata 2027.
A principal novidade é que a veda da centola comezará o próximo 20 de xuño na maior parte de Galicia, pero se atrasará ata o 1 de xullo na costa de Lugo, correspondente á denominada Zona C, entre Estaca de Bares e o río Eo.
As datas quedan establecidas do seguinte xeito:
- Centola
- Zonas A e B (desde o río Miño ata Estaca de Bares):
- Veda: do 20 de xuño ao 8 de novembro.
- Zona C (de Estaca de Bares ao río Eo):
- Veda: do 1 de xullo ao 29 de novembro.
O boi de mar terá o mesmo calendario en toda Galicia
A diferenza da centola, o boi de mar manterá un período de peche homoxéneo para toda a comunidade.
- Boi de mar
- Toda Galicia:
- Do 20 de xuño ao 8 de novembro.
Durante estes períodos queda prohibida a captura de ambas as especies mediante calquera arte de pesca en augas de competencia autonómica.
Ademais, as embarcacións que empregan nasas específicas para estas capturas deberán retiralas e mantelas en porto mentres dure o peche.
Por que atrásase a veda en Lugo?
Non se trata dunha excepción arbitraria.
As diferenzas no comportamento biolóxico da centola segundo as zonas do litoral galego levan anos sendo obxecto de estudo. Factores como a temperatura da auga, o crecemento ou os ciclos reprodutivos fan recomendable adaptar a xestión a cada realidade.
Este modelo busca que as medidas de protección sexan máis eficaces e, ao mesmo tempo, menos prexudiciais para a actividade pesqueira.
A experiencia acumulada en campañas anteriores demostrou que unha xestión diferenciada pode contribuír a mellorar a conservación do recurso sen comprometer innecesariamente a rendibilidade da flota artesanal.
Un recurso estratéxico para moitas confrarías
A centola constitúe unha das especies máis valiosas para numerosas embarcacións do litoral galego.
En portos como O Grove, Cambados, Ribeira, Cangas, Bueu ou A Coruña, a súa comercialización supón unha importante fonte de ingresos durante a campaña. Na costa lucense, especialmente en localidades como Burela, Viveiro ou Celeiro, tamén representa un recurso estratéxico.
Cada parada temporal implica sacrificios económicos a curto prazo. Con todo, o propio sector é consciente de que a ausencia de medidas de protección podería ter consecuencias moito máis graves.
Sen reprodución suficiente non hai substitución biolóxica. E sen recurso, desaparece a actividade.
Sustentabilidade: investir hoxe para poder pescar mañá
As vedas adoitan xerar debate. Para algúns profesionais representan meses sen poder explotar especies de gran valor comercial. Pero tamén constitúen unha ferramenta imprescindible para garantir a supervivencia dos recursos pesqueiros.
O obxectivo é claro: reforzar a biomasa reprodutora, favorecer a recuperación natural das poboacións e asegurar que futuras xeracións de pescadores poidan seguir vivindo do mar.
A sustentabilidade xa non é unicamente unha cuestión ambiental. É tamén unha necesidade económica e social para o conxunto do sector marítimo-pesqueiro galego.
Galicia e o reto de xestionar os seus recursos
Galicia é unha potencia europea en produtos do mar e boa parte dese liderado depende de decisións como esta.
Adaptar as vedas a criterios científicos, escoitar aos profesionais e atopar puntos de equilibrio entre protección e actividade extractiva son retos permanentes.
Porque detrás de cada centola que chega á lonxa hai moito máis que gastronomía: hai tradición, emprego, cultura mariñeira e o futuro de centos de familias que viven mirando o mar.
A nova veda da centola confirma unha tendencia cada vez máis presente na xestión pesqueira galega: aplicar medidas axustadas á realidade de cada territorio.
O atraso do peche na costa de Lugo non supón un privilexio, senón unha adaptación baseada no coñecemento do recurso.
Nun contexto de incerteza para moitas pesqueiras, protexer hoxe a centola e o boi de mar é apostar por un mar vivo, produtivo e capaz de seguir sostendo o tecido económico e social da Galicia mariñeira.