Panamá rende homenaxe aos galegos artífices da Canle inmortalizando a súa memoria

  • A escultura en bronce erixida en Auga Clara, Panamá, non só celebra a fazaña de 8.000 obreiros galegos que construíron a canle entre 1904 e 1913, senón que tamén testemuña a inmigración e legado que deixaron en terras panameñas ao longo dos anos.

A canle de Panamá, que une os océanos Pacífico e Atlántico no istmo centroamericano do mesmo nome, é unha das grandes obras de enxeñería do século XX, pero tiveron que pasar máis de cen anos desde a súa construción para que se valorase a participación galega no proxecto. Este sábado inaugurouse na zona de Auga Clara, no paseo marítimo da capital do país, unha escultura feita en bronce a tamaño real e que representa a catro obreiros con picos e pas, nunha homenaxe ás catro provincias galegas. E é que na canle de Panamá traballaron uns 8.000 obreiros galegos dos máis ou menos 15.000 españois que participaron no proxecto, e que se sumaron a unha forza de ata 56.000 traballadores que necesitou a obra, cifras que varían segundo a fonte consultada.


A escultura foi impulsada pola Fundación Nosa Terra, de Panamá, cuxo presidente, Ricardo Gago, descendente de galegos, destacou que «esa primeira migración [de galegos] que houbo coa construción da canle foi a que xerou que outras moitas xeracións fosen chegando a través dos anos e seguen chegando para vivir e facer patria en Panamá».

Á cita non faltaron representantes da comunidade española no país, así como autoridades do mesmo e representación mesmo da Xunta de Galicia, a través da vicepresidenta en funcións, Ángeles Vázquez. Esta destacou «a importancia de recoñecer ou gran legado, esforzo e compromiso dous traballadores galegos non desenvolvemento dunha infraestrutura de singular grandeza con repercusión mundial», e lembrou que «moitos deses profesionais asentáronse en Panamá e formaron as súas familias, deixando unha forte pegada non país». Actualmente hai uns 4.000 galegos e descendentes vivindo neste Estado americano, que é dun tamaño similar a Castela-A Mancha.

A Fundación Nosa Terra fixo ademais un traballo intenso de investigación para lembrar a participación galega nas obras, que se desenvolveron entre 1904 e 1913, unha historia «pouco contada», segundo recolle o libro Unha historia compartida. España na construción da Canle de Panamá.

A escultura foi realizada polo artista boliviano radicado en España Gonzalo Sánchez Mendizábal, que usou bronce e silicio e asentou as figuras sobre unha plataforma que simula a terra panameña, que á súa vez está sobre unha gran pedra galega.