Os GALP reforzan o futuro azul do litoral galego

  • Galicia impulsa 255 novos proxectos a través dos GALP para dinamizar a economía azul e o desenvolvemento costeiro con apoio do FEMPA.

Galicia aposta forte polos GALP como motores do litoral

Con máis de 250 novos proxectos en marcha e 14,6 millóns de euros de investimento público, os Grupos de Acción Local do Sector Pesqueiro (GALP) consolídanse como actores crave na transformación económica, social e ambiental da costa galega. Así se puxo de manifesto na recente sesión plenaria da Rede Española de Grupos de Pesca celebrada en Tenerife, onde Galicia expuxo o seu modelo de dinamización costeira baseado na participación local e a economía azul.

Impulso millonario ao desenvolvemento local participativo

A Consellería do Mar, a través do programa FEMPA (Fondo Europeo Marítimo, de Pesca e de Acuicultura), abriu en febreiro de 2025 a terceira convocatoria de axudas para implementar as Estratexias de Desenvolvemento Local Participativo (EDLP) no período 2025-2027. O resultado: 255 proxectos presentados en Galicia cun investimento público de 14,6 millóns de euros.

Estes fondos, que deben o seu éxito ao enfoque de abaixo arriba (bottom-up), permiten que as comunidades costeiras definan as súas propias prioridades. Nas dúas convocatorias anteriores xa se aprobaron 187 proxectos cun volume global de máis de 30 millóns de euros, repartidos practicamente a partes iguais entre financiamento público e privado.

A que se destinan os fondos?

Os datos presentados pola directora xeral de Desenvolvemento Pesqueiro, Marta Villaverde, deixan claro cara a onde se orienta o esforzo:

  • 45 % dos proxectos enfócanse en valorizar produtos do mar (mellorar a súa presentación, comercialización e rastrexabilidade).
  • 24 % apuntan a diversificar actividades, promovendo novas fontes de ingreso máis aló da pesca extractiva.
  • 28 % céntranse na posta en valor do patrimonio cultural e ambiental costeiro, clave para o turismo mariñeiro e a educación ambiental.
  • 3 % están vinculados á gobernanza, entendida como unha xestión máis eficaz da cadea mar-industria, con protagonismo do territorio.

O papel de Galicia como referente en Europa

Durante a sesión plenaria, Rosa Chapela, directora-xerente do Centro Tecnolóxico do Mar (CETMAR), presentou o informe de FAMENET sobre os GALP europeos. As conclusións avalan o modelo galego: os grupos de acción local non só melloran a gobernanza, senón que foron —segundo o estudo— o eixo do anterior fondo europeo (FEMP) que máis emprego xerou en zonas costeiras.

Ademais do seu papel económico, Chapela subliñou o rol destes grupos como ponte entre as institucións europeas e as comunidades locais, o que os converte en ferramentas clave para aplicar políticas eficaces e realistas nos territorios.

Economía azul con ADN galego

Nunha segunda intervención, a representante do CETMAR compartiu a experiencia de Galicia coa súa Estratexia de Economía Azul. Este enfoque non se limita a explotar recursos mariños: promove o seu uso sostible, fomenta a innovación, e reforza a cohesión territorial a través de iniciativas participativas.

Os GALP son a canle natural para executar esta estratexia en terra, mar e porto. A súa estrutura local, a súa conexión co tecido produtivo e a súa capacidade de adaptación fanos idóneos para canalizar fondos europeos e convertelos en proxectos tanxibles para as persoas do mar.

Un modelo que fortalece ás comunidades costeiras

O impulso dos GALP non é só unha política de desenvolvemento local: é unha aposta por dar protagonismo a quen vive e traballan no litoral. A economía azul necesita motores arraigados no territorio, capaces de dinamizalo sen perder de vista o equilibrio ecolóxico nin o valor do patrimonio mariñeiro.

Galicia, coa súa rede de GALP e a súa experiencia en gobernanza participativa, está a trazar un camiño que outras rexións europeas xa observan con interese. Un modelo de desenvolvemento marítimo feito desde a costa, para a costa.