- A mortaldade de ameixas e berberechos tras semanas de temporais golpea ao marisqueo galego, que afronta a súa peor crise desde o Prestige.
- O marisqueo galego vive unha situación crítica tras semanas de choivas e caída de salinidade. O sector alerta de mortaldade masiva e perda de ingresos.
O mar volve poñer a proba a resistencia do marisqueo galego. Tras semanas de temporais, choivas intensas e riadas que alteraron a salinidade das rías, os bancos de ameixa, berberecho e navalla mostran signos alarmantes de mortaldade. En moitas zonas o diagnóstico é contundente: apenas queda marisco vivo.
As primeiras cifras do ano confirman o que os profesionais xa temían. O inicio de 2026 converteuse nun dos peores períodos para o sector en décadas, comparable mesmo co impacto que deixou a marea negra do Prestige. E o máis preocupante é que chega cando moitas confrarías aínda non se recuperaron do golpe sufrido en 2023.
Unha crise que lembra ao Prestige
Os datos das lonxas galegas mostran a dimensión do problema. Durante o primeiras sete semanas do ano comercializáronse pouco máis de 120.000 quilos de bivalvos, entre ameixas, berberechos, navallas e longueirones.
A cifra é practicamente a mesma que se rexistrou en 2003, en plena crise do Prestige, e queda moi por baixo da actividade habitual do sector.
Con todo, o impacto económico ten matices. A facturación rolda 2,19 millóns de euros, unha cifra algo superior á rexistrada tras a marea negra. A explicación está no prezo: a escaseza disparou as cotizacións en lonxa.
O prezo medio sitúase ao redor de 18,2 euros por quilo, por encima de anos anteriores. Pero o aumento do valor non compensa o esborralle das capturas nin a paralización da actividade en moitas zonas.
O problema, ademais, é estrutural: a diferenza da pesca, o marisco morto non se recupera en semanas. Mesmo se os bancos repoboásense hoxe, pasarían meses —ou anos— ata volver a niveis produtivos.
O impacto económico no sector
Comparado con 2025, o golpe é evidente.
En apenas un ano:
- As capturas caeron un 42 %
- A facturación reduciuse un 30 %
- Os prezos subiron un 19 %
A situación é especialmente delicada porque o sector chega debilitado. En 2024 xa se produciu outra crise importante provocada por episodios de choivas intensas que causaron mortaldade nos bancos marisqueiros.
Aquel episodio reduciu os ingresos a menos da metade e deixou moitas explotacións ao límite.
Hoxe o sector volve enfrontarse ao mesmo inimigo: a caída da salinidade nas rías, provocada por precipitacións persistentes e grandes achegas de auga doce.
Galicia: bancos marisqueiros baixo presión
As mostraxes realizadas en distintas zonas de Galicia confirman unha situación preocupante.
En áreas como:
- Noia
- Cabo de Cruz
- Rianxo
- Carril
- Vilaxoán
Os profesionais describen un panorama desolador. Algúns falan mesmo de que “o mar cheira a morto”, unha expresión que reflicte a magnitude da mortaldade detectada.
As choivas alteraron o equilibrio do ecosistema das rías, reducindo a salinidade durante semanas. Para especies como a ameixa ou o berberecho, este cambio pode resultar letal.
Ademais, a recuperación non é inmediata. O ciclo biolóxico dos bivalvos implica que poden pasar entre dous e tres anos ata alcanzar tamaño comercial.
Isto significa que os efectos do ocorrido este inverno poderían prolongarse durante varias campañas.
Confrarías e Administración analizan medidas
Ante a gravidade da situación, a Consellería do Mar iniciou unha rolda de contactos co sector.
A conselleira Marta Villaverde reuniuse con representantes das confrarías da ría de Muros-Noia para avaliar o impacto dos temporais e coordinar posibles actuacións.
Entre as liñas de traballo destacan:
- Seguimento científico intensivo dos bancos marisqueiros
- Novos mostraxes nas zonas máis afectadas
- Protección do recurso sobrevivente
- Estudo de medidas de recuperación produtiva
Os traballos desenvólvense co apoio do Centro de Investigacións Mariñas de Galicia (CIMA), que aplica un protocolo específico para avaliar episodios de mortalidade masiva.
O obxectivo é determinar o alcance real do problema e deseñar estratexias que permitan recuperar a produción nos próximos anos.
Mariscadoras ao límite: “Así non se pode vivir”
Se as cifras macroeconómicas son preocupantes, a realidade sobre o terreo é aínda máis dura.
Na ría de Pontevedra, moitas mariscadoras apenas puideron traballar oito días no que vai de ano. Febreiro, directamente, foi un mes en branco.
Mentres os ingresos desaparecen, os gastos continúan. Só a cota de autónomos rolda os 260 euros mensuais, mesmo cando o mal tempo impide saír a faenar.
Moitas profesionais apenas ingresaron uns 450 euros en xaneiro, e nada en febreiro.
O desánimo é evidente. Algunhas traballadoras aseguran que nunca viviran unha situación tan incerta. Moitas se expoñen abandonar unha profesión que forma parte da identidade das rías galegas.
O impacto vai máis aló das mariscadoras. A crise afecta a toda a cadea:
- depuradoras
- comercializadoras
- transportistas
- mercados
Cando as lonxas quedan sen produto, todo o sistema reséntese.
Un sector que loita por sobrevivir
O marisqueo galego sempre demostrou unha enorme capacidade de adaptación. Con todo, o escenario actual combina varios factores difíciles de xestionar:
• eventos meteorolóxicos extremos cada vez máis frecuentes
• recuperación incompleta tras crises anteriores
• caída progresiva do número de profesionais
Actualmente hai 3.179 mariscadores en activo, lonxe dos máis de 5.600 rexistrados hai apenas uns anos.
A gran incógnita é cantos poderán resistir se a situación prolóngase.
O marisqueo galego atópase nunha encrucillada. A sucesión de temporais, a mortalidade nos bancos e a incerteza económica han colocado ao sector #ante un dos momentos máis delicados da súa historia recente.
As próximas semanas serán clave para avaliar a magnitude real do dano. Pero entre os profesionais xa existe unha sensación compartida: sen medidas de apoio e sen unha recuperación do ecosistema das rías, o futuro dun dos oficios máis tradicionais do litoral galego podería quedar seriamente comprometido.
O marisqueo non só é economía. É cultura, identidade e territorio.
E agora mesmo loita por sobrevivir.