O control pesqueiro da UE chega sen rede á frota española

  • A aplicación do Regulamento UE 2023/2842 ameaza á pesca artesanal pola falta de planificación, medios técnicos e apoio ao sector.

Un salto dixital que chega sen rede de seguridade

O 10 de xaneiro de 2026 marcará un punto de inflexión para a pesca europea. Ese día será plenamente esixible o Regulamento (UE) 2023/2842, que reforma de forma profunda o sistema de control da Política Pesqueira Común e introduce novas obrigacións de seguimento, notificación electrónica, localización e rastrexabilidade dixital.

O obxectivo é reforzar o control e a sustentabilidade dos recursos mariños. Con todo, en España a norma chega cunha preocupación crecente: a poucas semanas da súa aplicación total, non existe un plan operativo público que garanta que o sector poida adaptarse en condicións reais de viabilidade.

A pesca artesanal, ante un reto difícil de asumir

A situación é especialmente delicada para a pesca costeira artesanal, onde unha parte importante da frota carece de conectividade estable, equipamento electrónico homologado ou formación suficiente para afrontar unha dixitalización obrigatoria e acelerada.

A ausencia de planificación e acompañamento técnico pode derivar nun escenario de inseguridade xurídica, con embarcacións expostas a sancións non por mala praxe, senón por imposibilidade material de cumprimento. Un risco que afecta directamente á continuidade da actividade e ao equilibrio socioeconómico de moitas comunidades pesqueiras.

A voz do sector no Senado

No vídeo que acompaña a este artigo, o senador Manolo Ruiz, portavoz de Mar do Partido Popular no Senado, alerta do impacto que pode ter a aplicación do regulamento se non se corrixe o actual atraso administrativo.

Ruiz subliña que o problema non é o control en si, senón a falta de tempo, medios e planificación, especialmente no caso da frota de pequena escala. Ao seu xuízo, aplicar a normativa sen unha fase transitoria realista pode provocar sancións inxustas, colapso administrativo e perda de actividade no litoral.

Manolo Ruiz, portavoz de Mar no Senado

ERS, rastrexabilidade e desembarques: os puntos máis sensibles

Entre os aspectos que máis inquietan ao sector destacan varios elementos crave do novo regulamento:

Diario electrónico de a bordo (ERS)

Será obrigatorio para todos os buques de 12 metros ou máis, e estenderase de forma progresiva aos menores. A normativa permite atrasar a súa implantación ata 2028 se se xustifica a falta de dispositivos adecuados, unha posibilidade aínda non clarificada en España.

Rexistro electrónico de capturas

O logbook dixital será obrigatorio para buques maiores de 12 metros e podería estenderse aos menores se o Estado considera que existen medios técnicos suficientes.

Notificación previa de entrada en porto

Inclúe avisos previos de entre unha e catro horas, segundo a pesqueira e o porto, unha esixencia complexa para mareas curtas e descargas imprevisibles habituais na pesca artesanal.

Declaración electrónica de desembarque

Unha obrigación que expón dificultades prácticas en portos pequenos e zonas con baixa cobertura dixital.

Rastrexabilidade dixital e pesada obrigatoria

A esixencia de información dixital desde a captura ata o consumidor final e a pesada previa á primeira venda engaden presión sobre lonxas, confrarías e embarcacións sen infraestrutura tecnolóxica suficiente.

Impacto na pesca recreativa e no comercio exterior

O regulamento tamén reforza o control sobre a pesca recreativa en especies suxeitas a TAC ou con obrigación de desembarque, como o atún vermello, o peixe espada ou os túnidos tropicais, unha cuestión sensible en moitas comunidades costeiras.

No ámbito comercial, consolídase o uso obrigatorio do sistema CATCH, a certificación dixital contra a pesca ilegal, que afecta a importacións, exportacións e reexportaciones de produtos pesqueiros e que esixe un maior coñecemento por parte dos operadores.

Un período de adaptación, clave para non romper o sector

Desde o sector insístese en que a dixitalización do control pesqueiro é necesaria e positiva, pero só será eficaz se se adapta á realidade da frota.

Como advirte Manolo Ruiz, sen axudas para equipamento, formación e asistencia técnica, e sen un período transitorio que evite sancións por causas administrativas, o Regulamento (UE) 2023/2842 corre o risco de converterse nunha barreira máis para quen vive do mar e sosteñen a economía da costa.