- A retirada de 120.000 cangrexos verdes na ría de Pontevedra reabre o debate sobre depredadores, especies invasoras e os verdadeiros riscos para o marisqueo.
- As confrarías retiran 120.000 cangrexos verdes na ría de Pontevedra para protexer a ameixa e o berberecho, mentres o sector alerta de ameazas ambientais máis profundas.
A retirada de 120.000 cangrexos verdes da ría de Pontevedra en apenas un ano volveu a situar a este crustáceo no centro do debate marisqueiro. Para as confrarías, trátase dunha actuación necesaria para protexer os bancos de ameixa e berberecho. Para parte do sector e do ámbito científico, a pregunta é outra: estamos a sinalar ao depredador visible mentres ignoramos problemas estruturais moito máis graves para a saúde das rías?
O debate non é novo, pero volve con forza nun momento no que o marisqueo galego atravesa unha das súas etapas máis delicadas.
120.000 cangrexos retirados dos bancos marisqueiros
O cangrexo verde (Carcinus maenas) é un vello coñecido das rías galegas. Pequeño, abundante e aparentemente inofensivo, é con todo un depredador voraz de bivalvos, especialmente en fases xuvenís.
Durante 2025, o barco da lonxa de Campelo, que agrupa ás confrarías marisqueiras da ría de Pontevedra, retirou 716 quilos de cangrexo verde mediante nasas específicas. Teniendo en cuenta que cada exemplar pesa de media uns seis gramos, a cifra tradúcese en preto de 120.000 individuos extraídos.
Os datos reflicten a magnitude da presión que esta especie exerce sobre os bancos produtivos, especialmente en zonas sensibles como o cantil de Combarro, onde nestas semanas as nasas traballan a diario.
Un depredador máis activo no inverno
O Carcinus maenas incrementa a súa actividade nos meses fríos, coincidindo co crecemento da cría de ameixa ata un tamaño vulnerable. Por este motivo, a maior parte das capturas concéntranse entre novembro e febreiro.
As cifras son claras: só en novembro e decembro de 2025 retiráronse 619 quilos, fronte aos 716 do conxunto do ano. Un patrón estacional que obriga a intensificar os traballos xusto cando o marisqueo atravesa maiores dificultades económicas.
Non só cangrexos: o caracolillo tamén preocupa
O cangrexo verde non actúa só. Nas mesmas nasas aparece outro inimigo silencioso da ameixa: o caracolillo, un depredador igualmente voraz. En apenas dous meses, a finais do ano pasado, retiráronse 245 quilos desta especie na ría de Pontevedra.
As confrarías coinciden en que deixar sen control a estes depredadores tería un impacto inmediato e severo sobre a produtividade marisqueira, poñendo en risco tanto as sementas como os bancos naturais.
Depredadores ou síntoma dun ecosistema enfermo?
Máis aló dos números, a retirada masiva de cangrexos reavivou unha reflexión incómoda dentro do propio sector. Voces como a do patrón e mariscador Rogelio Santos Queiruga chaman a ampliar o foco:
“Vemos perigo nunhas cousas e noutras nin o mencionamos: celulosas, falta de depuración, ríos sen vida ou pescar por encima do que o mar repón”.
O cangrexo verde é, en esencia, carroñero: aliméntase de organismos mortos ou debilitados e de restos orgánicos. A súa proliferación, sosteñen algúns expertos, podería ser máis unha consecuencia que unha causa da deterioración ambiental das rías.
Galicia e o reto de non simplificar o problema
En Galicia, onde o marisqueo é economía, cultura e territorio, a xestión de depredadores acéptase cando conta con aval científico e criterios biolóxicos claros. O risco, advirten algúns profesionais, é converter ao cangrexo verde no chibo expiatorio perfecto mentres se esquivan debates máis incómodos.
A presión industrial, a falta de depuración de augas urbanas e industriais, a alteración dos ríos e a sobreexplotación dos recursos pesan, e moito, na perda de produtividade das rías.
Actuar sen deixar de mirar máis aló
A retirada de cangrexo verde na ría de Pontevedra é unha ferramenta lexítima e necesaria para protexer o marisqueo a curto prazo. Pero o sector coincide en que non pode ser a única resposta.
Controlar depredadores sen abordar as causas profundas da deterioración ambiental é, para moitos, quedar na superficie do problema. E como advirten desde dentro do propio mar, non son tempos de calar nin de non posicionarse.