- Galicia reforza o seu liderado europeo en acuicultura de mexillón con innovación, sustentabilidade e máis de 9 millóns facturados en 2024.
Galicia, potencia europea do mexillón
Galicia non só mantén o seu liderado na acuicultura de moluscos en Europa: afiánzao con datos, ciencia e unha mirada clara ao futuro. A comunidade produciu en 2024 un total de 748 toneladas de mexillón, que xeraron máis de 9 millóns de euros, segundo os últimos rexistros. Este volume confirma a recuperación do sector tras un ano 2023 marcado por condicións meteorolóxicas extremas que minguaron a produción.
A xornada “Innovación e sustentabilidade no cultivo do mexillón”, celebrada en Vilanova de Arousa e organizada por Opmega (Organización de Produtores de Mexillón de Galicia), puxo sobre a mesa tanto os retos ambientais como as oportunidades do sector. Entre eles, a adaptación aos cambios climáticos, a investigación aplicada e o reforzo da rastrexabilidade como eixos crave para soster un modelo que, ademais de económico, é cultural e territorial.
Galicia e o mundo: un xigante do bivalvo
Cun 44,6% da produción de mexillón de toda Europa, España situouse en 2024 como o terceiro produtor mundial, só por detrás de China e Chile, segundo datos da FAO. Galicia acapara a práctica totalidade desa cota nacional, sendo as Rías Baixas o epicentro dunha actividade que emprega por centos de familias, sustenta a ducias de pequenas industrias conserveiras e configura a paisaxe económica da costa.
Do total galego, o 73% do mexillón destinouse á súa comercialización en fresco, o que reflicte a preferencia crecente do consumidor polo produto local de alta calidade. O resto foi absorbido pola industria transformadora, que segue sendo clave para amortecer picos de produción e dar saída a tamaños non comerciais.
Investigación aplicada: o salvavidas do bateeiro
Se algo quedou claro na xornada de Vilanova é que o futuro do mexillón pasa pola ciencia. A colaboración entre bateeiros, centros de investigación e sector público está a traducirse en proxectos que buscan garantir a viabilidade desta actividade máis aló das crises ambientais.
Programas como Apromex, enfocado en estudar e aproveitar as poboacións de mexilla en zonas intermareales, ou os desenvolvementos de sistemas de captación máis eficientes e viveiros controlados, abren novas posibilidades de produción. Ademais, a recente posta en marcha dunha plataforma dixital para visualizar datos larvarios en tempo real supón un salto en control sanitario e planificación produtiva.
Estas iniciativas, apoiadas polo Centro de Investigacións Mariñas (CIMA), Intecmar e Cetmar, forman parte dunha estratexia de investimento que prevé máis de 1,2 millóns de euros ata 2026.
Acuicultura sostible: o debate que marcará o rumbo
Máis aló dos datos, o cultivo de mexillón está chamado a encabezar un modelo de economía azul que combine produtividade con respecto ambiental. Na xornada de Opmega participaron expertos en investigación mariña, tecnoloxía alimentaria e economía costeira, que debateron sobre como facer que este molusco siga sendo un emblema de sustentabilidade.
As solucións non son sinxelas: desde a mitigación do impacto das choivas torrenciais ata a incorporación de tecnoloxías que permitan reducir mortalidades en eventos de baixa salinidade. Pero o sector conta cunha vantaxe clara: experiencia, coñecemento do medio e un tecido social que segue crendo no valor da batea como forma de vida.
Unha cadea que empeza no mar e termina no prato
A xornada tamén serviu para poñer en valor o traballo diario dos produtores, cun recoñecemento especial ás persoas que manteñen viva unha actividade esixente, dependente do clima e dunha normativa cada vez máis complexa. O evento pechou cunha degustación que puxo en valor non só a calidade do mexillón galego, senón o seu papel central na gastronomía e economía mariña do país.
Para o futuro, o reto non é só producir máis, senón producir mellor. Apostar por unha acuicultura que non só garanta ingresos, senón que tamén conserve os ecosistemas que a fan posible. Porque o mexillón non é só un produto: é parte da alma da costa galega.