- O furtivismo golpea o litoral galego: máis de 418 quilos de peixe e marisco intervidos en poucos días e centos de artes ilegais retiradas.
- Galicia intensifica a loita contra o furtivismo tras comisar máis de 418 quilos de peixe e marisco e retirar 656 aparellos ilegais en varios operativos.
O furtivismo non se vai de vacacións
Mentres miles de persoas desfrutan durante agosto das praias e rías galegas, baixa a auga e nalgúns areais líbrase outra batalla moito menos visible: a defensa duns recursos pesqueiros e marisqueiros que constitúen o sustento de miles de familias.
Os últimos operativos volven poñer cifras a un problema que Galicia coñece desde hai décadas.
Entre o 10 e o 16 de agosto, o Servizo de Gardacostas de Galicia comisou 263,4 quilos de peixe e marisco e retirou 656 aparellos de pesca e marisqueo ilegais ou antirregulamentarios. As actuacións terminaron con 46 actas por presuntas infraccións.
Só uns días despois, outro dispositivo, esta vez no Parque Natural de Corrubedo, permitiu recuperar 154,7 quilos de berberecho extraídos ilegalmente.
Sumados ambos os operativos, falamos de máis de 418 quilos de recursos mariños intervidos en cuestión de días.
Pero quizá o dato máis preocupante non sexa o volume comisado, senón o que revela: a presión ilegal sobre un recurso que xa afronta suficientes ameazas ambientais e económicas.
656 aparellos retirados en só sete días
O balance de Gardacostas entre o 10 e o 16 de agosto debuxa un mapa do furtivismo que practicamente percorre todo o litoral galego.
As actuacións desenvolvéronse desde as unidades de Portosín, Vilaxoán, Vigo, A Coruña, Muxía, Ferrol, Celeiro e os Servizos Centrais, mediante patrullas terrestres, embarcacións de vixilancia e operacións conxuntas coa Policía Autonómica e a Garda Civil.
Entre os aparellos retirados destacan 503 nasas destinadas a polbo, nécora, camarón e centola, alén de 129 cacharros para polbo, 25 pezas de artes de enmalle, 15 nasas tipo buraco, un viveiro e diferentes ferramentas utilizadas para o marisqueo.
As cifras permiten entender que o furtivismo non sempre consiste en alguén recollendo uns quilos de marisco nunha praia.
A utilización de centenares de artes ilegais apunta a unha dimensión moito máis preocupante: extraccións capaces de exercer unha presión considerable sobre determinadas especies e zonas produtivas.
O polbo volve estar no punto de mira
O polbo encabezou as incautacións desa semana, con 117,7 quilos, incluíndo produto capturado de forma antirregulamentaria e partidas conxeladas sen a rastrexabilidade necesaria.
Seguíronlle 40 quilos de centola comisados na ría de Vigo, 31 quilos de nécora e 30,2 quilos de pancho bicudo interceptados sen documentación en Vilaboa.
Tamén se retiraron máis de 35 quilos de bivalvos, entre ameixa xaponesa, babosa, fina e navalla, alén de cantidades menores de percebe, lura, choco, bogavante, raia, sargo e maragota.
Boa parte dos exemplares que permanecían vivos foron devoltos ao mar. Os produtos aptos para o consumo que non podían regresar ao medio natural foron destinados a entidades benéficas e comedores sociais.
Corrubedo: 154,7 quilos de berberecho e catro furtivos
O segundo episodio significativo produciuse nun dos espazos naturais máis emblemáticos de Galicia: o Complexo dunar de Corrubedo e lagoas de Carregal e Vixán, en Ribeira.
Axentes da Unidade de Investigación de Conservación dá Natureza (UICON) localizaron a catro persoas extraendo berberecho nunha zona restrinxida.
A operación mostra tamén ata que punto se está sofisticando a vixilancia.
Os axentes utilizaron visores nocturnos, prismáticos e un dron para detectar a actividade, seguir os movementos e localizar posteriormente o lugar onde permanecían ocultas as capturas.
O resultado foi o comiso de 154,7 quilos de berberecho, que puideron ser devoltos ao medio ao atoparse en boas condicións.
Os catro implicados foron identificados e denunciados por extracción de recursos naturais nun espazo protexido sen autorización.
O dano vai moito máis alá do marisco comisado
Reducir o furtivismo a unha sucesión de quilos incautados sería quedarse unicamente coa parte visible do problema.
Cada quilo que entra nos circuítos clandestinos compite con produto extraído legalmente por profesionais que pagan cotizacións, permisos, seguros e cumpren vedas, tallas mínimas, cotas e plans de explotación.
Existe ademais outro elemento fundamental: a rastrexabilidade.
Cando peixe ou marisco chega ao consumidor fóra das canles regradas desaparecen garantías esenciais sobre a súa procedencia, manipulación e conservación. O furtivismo deixa entón de ser unicamente un problema pesqueiro para converterse tamén nunha cuestión económica e de seguridade alimentaria.
E existe unha terceira vítima: o propio ecosistema.
Extraer en zonas prohibidas, utilizar artes non autorizadas ou capturar exemplares fóra dos límites establecidos pode afectar á capacidade reprodutiva de poboacións que xa soportan cambios de temperatura, alteracións ambientais, mortalidades e modificacións dos ecosistemas costeiros.
Galicia necesita protexer a quen vive legalmente do mar
As últimas intervencións demostran capacidade de vixilancia, pero tamén expoñen unha pregunta inevitable: canto peixe e marisco ilegal chega ao mercado sen ser detectado?
Os comisos contabilizan aquilo que se consegue interceptar, non necesariamente a dimensión total da actividade clandestina.
Por iso a loita contra o furtivismo non pode limitarse ao momento da extracción. Debe abarcar toda a cadea: capturas, transporte, almacenamento, hostalería, puntos de venda e consumidores.
Comprar marisco sen rastrexabilidade porque resulta máis barato pode parecer unha operación menor, pero alimenta un circuíto que prexudica directamente ao profesional que traballa dentro da legalidade.
Galicia posúe un dos patrimonios pesqueiros e marisqueiros máis importantes de Europa. Protexelo significa vixiar as súas rías, pero tamén garantir que respectar as normas resulte rendible e que vulneralas deixe de ser negocio.
Porque cando o furtivismo esquilma unha praia ou unha zona de pesca, non rouba soamente marisco: rouba recursos, ingresos e futuro a quen vive legalmente do mar.