- Villaverde reclama unha xestión máis xusta das cotas pesqueiras para garantir a rendibilidade e sustentabilidade do cerco galego.
- A Xunta defende unha distribución máis equitativa das cotas e unha asignación fixa de atún vermello para mellorar a sustentabilidade e rendibilidade do cerco galego.
O futuro da flota do cerco galego volve situarse no centro do debate pesqueiro. A xestión das cotas, a súa repartición e a súa adaptación á realidade do sector son, hoxe máis que nunca, elementos decisivos para garantir tanto a rendibilidade económica como a sustentabilidade ambiental. Neste contexto, a conselleira do Mar, Marta Villaverde, puxo sobre a mesa unha reivindicación histórica: un sistema máis xusto, optimizado e baseado no coñecemento científico.
Xestión de cotas: entre a ciencia e a viabilidade económica
Durante a IX Xornada dá Frega do Cerco celebrada en Sada, Villaverde defendeu que a sustentabilidade do sector non pode desligarse dunha xestión eficiente dos recursos pesqueiros. Baixo o lema “para frega que non para: xestión, ciencia e valor nun mar que cambia”, o encontro reuniu a armadores, técnicos e representantes institucionais.
A responsable autonómica insistiu en que o modelo de xestión debe apoiarse en datos científicos sólidos, pero tamén na realidade operativa da flota. Un equilibrio que, segundo o sector, non sempre se cumpre.
O impacto do recorte na cota de xarda
Un dos puntos máis críticos para 2026 é o forte axuste na cota de xarda. A redución próxima ao 48%, aínda que menor que o recorte inicial do 70%, supón un duro golpe para a flota do cerco.
Este recorte obriga aos profesionais para reformular as súas estratexias:
- Diversificación de capturas
- Axustes en custos operativos
- Procura de novas vías de rendibilidade
Nun sector con marxes cada vez máis estreitos, estas decisións non son menores. A xarda representa unha das especies crave para a economía de moitas embarcacións galegas.
Atún vermello: unha oportunidade desaproveitada
Outro dos eixos do discurso foi a necesidade de establecer unha cota fixa de atún vermello para a flota do cerco. Actualmente, a captura desta especie prodúcese de forma accidental, pero o seu desembarque segue estando limitado.
Villaverde subliñou que esta situación xera unha dobre perda:
- Económica, ao impedir a comercialización dunha especie de alto valor
- Ambiental, ao provocar descartes innecesarios
O atún vermello, ademais, presenta unha baixa supervivencia tras a súa captura, o que reforza a necesidade de permitir o seu aproveitamento. A futura regulación mediante Real Decreto abre unha vía de esperanza, aínda que o sector reclama medidas provisionais urxentes.
Galicia: referente en pesca selectiva
A conselleira quixo poñer en valor o modelo tradicional do cerco galego, destacándoo como exemplo de pesca selectiva e respectuosa co medio mariño.
En Galicia, prácticas como:
- O coñecemento do caladoiro
- A experiencia transmitida entre xeracións
- A adaptación aos ciclos naturais
permitiron consolidar un modelo que combina produtividade e sustentabilidade.
Este recoñecemento non é menor nun momento no que a pesca europea busca referentes reais de boas prácticas.
Cogobernanza e futuro do sector
Máis aló das cotas, a mensaxe institucional apunta cara a un modelo de cogobernanza no que sector, administración e comunidade científica traballen de forma coordinada.
O cerco galego enfróntase a retos estruturais:
- Cambio climático e variabilidade de especies
- Regulación europea cada vez máis esixente
- Necesidade de modernización e remuda xeracional
Con todo, tamén conta con fortalezas claras: experiencia, organización sectorial e capacidade de adaptación.
A xestión das cotas pesqueiras consolídase como un dos grandes desafíos do presente e futuro do sector. A demanda dunha repartición máis xusta e adaptado non é só unha cuestión económica, senón tamén ambiental.
O caso do cerco galego ilustra como unha flota comprometida coa sustentabilidade necesita ferramentas adecuadas para seguir sendo viable. A posible asignación dunha cota fixa de atún vermello e a revisión de recortes como o da xarda serán claves nos próximos meses.
Nun mar cada vez máis cambiante, a combinación de ciencia, experiencia e xestión intelixente será o verdadeiro motor de futuro.