- España pide axudas para renovar a frota mentres crece a tensión en Bruxelas entre ONG e sector pesqueiro polas 87 vedas en augas profundas.
Choque polas vedas: Planas pide barcos do século XXI
ONG e sector pesqueiro enfróntanse en Bruxelas polo peche de 87 zonas; España esixe protexer ao palangre e pide fondos para renovar a frota
Presión ecoloxista: “Non se pode sacrificar o océano”
Más de 20 organizacións ambientais, encabezadas pola Coalición para a Conservación das Profundidades (DSCC), enviaron unha carta ao comisario europeo de Pesca, Costas Kadis, reclamando que non ceda ante as presións políticas que buscan rebaixar a protección das 87 vedas á pesca de fondo aprobadas en 2022.
O texto, asinado por entidades como Oceana, Greenpeace, Bloom ou ClientEarth, esixe manter pechadas estas áreas vulnerables situadas entre os 400 e os 800 metros de profundidade, tal como avalou a recente sentenza do Tribunal Xeral da UE (TGUE).
“Reabrir estas zonas sería unha cesión inaceptable a intereses a curto prazo, contraria ao Pacto Europeo polos Océanos”, advertiu Sandrine Polti, portavoz de DSCC.
As ONG lembran que a propia Comisión Europea non atopou evidencia concluínte de que estas vedas causen un prexuízo económico xeneralizado, e alertan do risco dun dano ecolóxico irreversible.
O sector galego, contra a parede: “Unha medida inxusta”
Desde o outro lado do debate, o sector pesqueiro, apoiado polo Goberno de España e a Xunta de Galicia, insiste en que as vedas afectan de forma desproporcionada ao palangre de fondo, unha arte de pesca que definen como selectiva, sostible e con baixo impacto ambiental.
O ministro de Pesca, Luis Planas, reiterou desde Vigo que a prioridade é excluír ao palangre dunha medida que considera inxusta. España estuda presentar un recurso de casación antes do 11 de agosto, mentres avanza tamén na vía política para reformar o regulamento europeo de 2016, que permite aplicar estas restricións sen avaliar o seu impacto socioeconómico.
Desde Galicia, a conselleira do Mar, Marta Villaverde, e o presidente da Xunta, Alfonso Rueda, reclamaron alternativas técnicas baseadas en datos científicos. En coordinación cos produtores de Burela, trabállase en propostas que demostren que o palangre demersal non representa un risco para os ecosistemas protexidos.
Planas reclama axudas para construír pesqueiros modernos
Un das principais mensaxes de Planas durante a visita de Kadis a Galicia foi a súa petición de que o próximo marco financeiro europeo inclúa axudas directas para a renovación da frota.
- “Queremos construír os barcos que necesita a pesca do século XXI”, afirmou o ministro a bordo do buque escola Intermares, onde se forman 35 inspectores de 12 países iberoamericanos.
- O Intermares, propiedade do Ministerio de Pesca e Defensa, foi ofrecido formalmente a Bruxelas como ferramenta de formación e cooperación na loita contra a pesca ilegal. Kadis, visiblemente impresionado pola súa infraestrutura, valorou positivamente o xesto.
- Ademais, Planas puxo en valor a resolución do PERTE Mar-Industria, que tras unha intensa negociación con Bruxelas, destina máis de 18 dos 40 millóns aprobados a empresas galegas do sector.
- Con esta axenda, o Goberno busca reforzar o liderado de España en inspección e control —con 45.000 expedientes abertos a importacións de terceiros países no último ano— e preparar o camiño para unha frota máis eficiente e rendible.
Un pulso político que divide a Europa
En paralelo, a carta das ONG denuncia que “algúns eurodeputados españois” están a liderar os intentos de reverter as vedas, politizando un debate que debería ser técnico e baseado en ciencia. Aínda que non se citan nomes, as miradas apuntan a representantes galegos e do litoral atlántico, con forte respaldo do sector extractivo.
Este conflito reflicte unha fractura profunda na gobernanza pesqueira europea, entre quen prioriza a conservación e quen reclama atención urxente á viabilidade socioeconómica das comunidades pesqueiras.
Desde Galicia, a conselleira Villaverde esixiu ademais unha revisión dos métodos de avaliación dos stocks pesqueiros, sinalando que os actuais criterios —demasiado xeneralistas— penalizan a frotas como a galega, que opera con altos estándares de sustentabilidade.
Bruxelas, ante a encrucillada: máis mar ou máis peirao?
A visita de Kadis deixou sobre a mesa todas as pezas do taboleiro: unha Europa que presume de liderado ambiental, pero que debe coidar aos seus pescadores; ONG que reclaman coherencia; e gobernos que buscan manter á boia un sector económico clave.
E agora que? Bruxelas ten a palabra: se mantén as vedas, se introduce excepcións técnicas, ou se dá marcha atrás. E sobre todo, se decide financiar o futuro da frota ou deixar que se oxide nos estaleiros.
Mentres tanto, o mar profundo segue vedado a boa parte da frota galega, que encara un escenario incerto, con custos á alza, inflación e efectos do cambio climático nos caladoiros.