- Carril afronta unha tormenta perfecta: as ouxas arrasan os bancos marisqueiros, os parquistas rompen coa confraría e a lonxa perde peso fronte a Vilaxoán.
As ouxas ameazan a base do marisqueo
A praia da Compostela, en Vilagarcía, converteuse nun exemplo do avance imparable das ouxas, unha especie invasora que coloniza a area e despraza á ameixa pequena e o berberecho. As mariscadoras advirten que os danos son xa estruturais e poñen en risco a continuidade de varias concesións.
“Estamos a defender o mar cunha man chea de nada e outra cousa de ningunha”, resume María Porto, presidenta da agrupación de marisqueo a pé. A normativa obriga a solicitar autorización para calquera medida de control —como trampas, redes ou retiradas masivas—, e esa burocracia choca coa rapidez coa que a especie arrasa os bancos.
O colectivo, cansado de esperar, comezou limpezas manuais de urxencia, conscientes de que cada semana perdida supón toneladas de marisco menos. A Xunta, alertada polo sector, estuda plans de contención, aínda que aínda sen calendario nin medidas concretas.
Ruptura entre confraría e parquistas: o divorcio dun modelo
Se a presión ambiental xa era seria, a fronte económica non queda atrás. Tras case vinte anos de colaboración, a relación entre a Confraría de Pescadores de Carril e os Parquistas de Carril (OPP-89) estalou polo aire en 2024.
O detonante foi a apertura en agosto de 2025 das naves de Ou Ramal, un centro propio de clasificación e venda de marisco xestionado pola OPP-89. O movemento supuxo unha fuga histórica de produto e compradores cara a unha canle alternativa á lonxa carrilexa.
Pero o choque non é só organizativo: tamén é económico.
• A confraría reclama 106.000 euros aos parquistas, alegando un uso incorrecto do convenio que desde 2006 regulaba a relación entre ambas as partes.
• Os parquistas responden esixindo o 2 % das vendas en lonxa que, segundo eles, correspóndelles entre outubro de 2024 e agosto de 2025.
• Ademais, interpuxeron unha querela por apropiación de fondos contra o patrón maior, Javier Quintáns.
A guerra xudicial suma así unha nova greta ao sector, que ve como se desangra a confianza entre produtores e confraría.
Vilaxoán gaña, Carril perde: o mercado fala
Os datos son elocuentes. Segundo Pesca de Galicia:
• Vilaxoán pasou de 3,6 toneladas en agosto de 2024 a 21 toneladas en agosto de 2025, multiplicando por sete o seu volume e triplicando ingresos ata 234.000 euros.
• Carril, en cambio, caeu de 127 toneladas (1,7 millóns €) a 83 toneladas (1 millón €) no mesmo período.
A maior subida dáse na ameixa japónica: de 3 toneladas (62.000 €) a máis de 17 toneladas (204.000 €) nun ano, grazas en gran parte ao transvasamento de produto dos parquistas.
A propia confraría recoñece a perda de volume e compradores, admitindo que a posición de Carril como lonxa de referencia en bivalvos está seriamente debilitada.
Ou Ramal, entre a ilusión e o bloqueo administrativo
O proxecto de Ou Ramal, presentado como un salto adiante para os parquistas, está aínda baixo a sombra da incerteza. O Concello de Vilagarcía paralizou a actividade por falta de licenza municipal.
A OPP-89 defende que toda a documentación necesaria xa está presentada en Ravella, e denuncia un bloqueo innecesario. Mentres tanto, o persoal das naves —que pasou de 2 a 5 traballadores— teme polo seu futuro inmediato.
“Non entramos en política, ou único que queremos é traballar e dar para comer aos nosos fillos”, explican, reclamando ao Concello que resolva canto antes o trámite.
Lonxa única na ría? Un debate que rexorde
A crise de Carril e o ascenso de Vilaxoán reavivan un vello debate: a creación dunha lonxa única para a ría de Arousa, a imaxe de modelos centralizados como Vigo ou Noia-Testal.
Os defensores argumentan que concentrar a primeira venda permitiría abaratar custos, aumentar a transparencia e atraer compradores internacionais, en lugar de dispersar a oferta en múltiples puntos. Os detractores lembran que a diversidade de lonxas forma parte do tecido socioeconómico arousán e que centralizar podería deixar a algúns colectivos en situación de dependencia.
Recoñecemento aos parquistas: motor económico e social
Máis aló do conflito, existe un consenso no sector: o colectivo de parquistas é hoxe un dos motores económicos da ría de Arousa. Con máis de 1.300 concesións, sosteñen un volume de produción que os comercializadores destacan como exemplo de profesionalidade e capacidade de organización.
“O traballo diario e a masa social que apoia á OPP-89 fan de Carril un referente en cultivo de bivalvos”, apuntan fontes do sector depurador.
Dúas frontes que marcan o futuro de Carril
A ría de Arousa, e Carril en particular, atópanse #ante un escenario crítico:
• Ecolóxico, coas ouxas devastando os bancos marisqueiros e ameazando a biodiversidade.
• Económico e organizativo, coa fractura entre confraría e parquistas que debilita a Carril e reforza a Vilaxoán.
Un taboleiro onde a sustentabilidade ambiental e a capacidade de cohesión sectorial non son só un desexo, senón a condición de supervivencia do marisqueo galego.